Als we het weer bekijken op clearoutside.com (UK), dan heeft het geen enkel nut om een telescoop uit te halen. Op meteoblue.com (CH) blijkt dan het weer goed te zijn tot middernacht.
Terwijl de voorspellingen volledig verschillend zijn (meteoblue lijkt correcter) is er ook een opvallend verschil in de maanstand. We zien 91% ten opzichte van 79%. Ook hier lijkt meteoblue de waarheid meer te benaderen.

Alhoewel ik normaal clearoutside als bron gebruik, lijkt het me aangewezen toch eerder meteoblue.com te bekijken.

Omdat de meest optimistische voorspellingen me maar maximaal een aantal uren opnametijd gunnen met een maan op minstens 79%, besluit ik nog eens een volledig andere installatie aan te spreken.

Het wordt vanavond een experiment met de planetenopstelling:

• Skywatcher Maksutov 127/1500 SkyMax
• Barlow 2x
• Touptek GP2000 KPA (Sony IMX290, full HD 2.1M, 2.9µm, 77% QE)
• Mount Skywatcher AZ-GTI

De opnames zijn een korte burst van 1000 frames met nabewerking in Siril (eerste keer). In vergelijking met mijn vorige bewerkingen in AutoStakkert, Registax and PIPP blijkt Siril veel makkelijker te zijn. Misschien minder controle in de stacking, maar de eenvoud is aantrekkelijker.

De bewerkingen in Siril:

1. Import de SER video file en maak een sequentie aan met debayer
2. In de Sequence tab kan je eventueel frames bekijken maar dat is optioneel
3. In de Registratie-tab ga je naar “Image Pattern Alignment (planetary-full disk)” en selecteer je de zone waarin Siril de alignment moet zoeken
4. In de Stacking-tab kan je alles laten staan, maar ik adviseer wel de image rejection in te stellen op “quality” en dan het % zo aan te passen dat je >0.5 quality krijgt.
5. De laatste stap is de nabewerking, waar je in het menu “Filters” de “A trous Wavelets Transform” moet kiezen en net zoals in de andere software de sliders zo moet zetten dat je voor de verschillende layers de beste resultaten krijgt

De seeing was zeker niet super, maar toch wel nog redelijk resultaten.

Gisterenavond een tweede poging ondernomen om de Green Swamp server met de EQ5 en RC6 onder controle te krijgen. Het is terug een gevecht geweest met weerbarstige PHD2 curves maar de meridian switch is deze keer wel een succes. De setting in PHD2 om na een meridian switch de richting aan te passen, heeft gewerkt.

De Crab Nebula (M1) was mijn doel voor de avond.
Van de 212 opnames van 2 min moet ik 95 opnames (2u over) wegsmijten wegens slecht guidance (er was toch wel wind) maar de rest gebruik ik voor de onderstaande stretchings. Als test gebruik ik terug de Veralux stretch (rechts) en doe ik een manuele links. Ik moet toch wel stellen dat die Veralux verdomd goede resultaten geeft met een simpele klik.

Eveneens had ik de Seestar op hetzelfde object ingesteld. Natuurlijk is beeldveld verschillend maar ook zeker niet slecht. 704x 20 sec (4u) opnames. Bij langere opnames, had ik dropped frames dus toch wat wind? Wel 2x zoveel belichting tov RC6 maar diameter Seestar is 50mm versus 150mm dus iets meer ruis in de achtergrond maar je kan ook de groene randen zien, wat ongelooflijk is voor een vol auutomatische telescoop.

Nieuwe les geleerd met de OAG
Bij mijn opnames is een nieuw probleem opgedoken met de OAG. Omdat mijn EQ5 op zijn limieten werkt, viel me op hoe moeilijk een focus te vinden was. Dit vooral met een dual band filter ipv de IR block filter. Hierdoor moet de sluitertijd dus een stuk langer zijn, maar dan begint PHD2 problemen te veroorzaken. Doordat ik met een OAG werk, zal dus bij het focuseringsprocess ook de focus van de volgcamera beinvloeden. Hierdoor begint PHD2 random bij te sturen, wat dan weer het focus process beinvloed.
De oplossing voor dit probleem is het uitzetten van PHD2 tijdens de focusering (instelling in NiNA) evenals bij de focusering 2x een opname per sample te nemen. Hierdoor heb je minder false-positives. Nadien toch nog enkele keren manueel moeten ingrijpen maar stukken beter.

Gisteren op kertavond was het een sterrenhemel dus nog maar eens mijn twee installaties buiten gezet. De RC6 op de EQ5 is steeds spannend omdat de mount op zijn limiet van gewicht zit, terwijl de EQ6R normaal wel werkt maar natuurlijk moet je iets wat altijd werkt, toch weer aanpassen. 🙂
Na veel goede reviews op het Internet over Green Swamp Server, (ook GSS) als vervanger voor de EQMOD drivers op ASCOM voor Skywatcher, en de extra mogelijkheden zoals extra parkeerstanden en de 3D view, beslis ik deze op beide installaties te installeren.

Bij het starten van de EQ5 blijkt deze onmiddelijk in een extreme vertikale stand te bewegen waarbij camera net niet tegen de poten slaat. Daarom de limieten gecontroleerd en die lijken goed te staan. Herproberen op target en daar gaat de installatie terug tegen de poten. Bij een plate-solve of doorgegeven van de coordinaten naar de mount/GSS, lijkt alles te werken, maar elke proging mislukt. Daarop besluit ik de mount en GSS te herstarten en bij start van GSS vraagt hij me om de mount manueel op Polaris te richten. Dat blijkt de oplossing te zijn. Door manueel te richten, heeft GSS nu een correcte inschatting van de richting en gaat alles nu wel correct. (de sync tussen GSS en platesolving/NiNA is dus niet optimaal) Om 1u staat een meridian flip gepland en…. na de flip werkt de PHD2 niet meer. Vandaag gelezen dat dit een gekend probleem is met GSS. Je moet blijkbaar in PHD2 in de setting de checkbox “Reverse Dec output after meridian flip” aanklikken. Omdat ik ook met de EQ6R wil experimenteren, stop ik met de EQ5. Opnames lager in het verslag.

Na het installeren van de GSS op de EQ6R Pro heb ik dezelfde problemen als met de EQ5. Omdat mijn EQ6R horizontaal parkeert, is dat een probleem voor GSS want bij opstarten wil hij dat de mount naar Polaris wijst. Hierdoor dus een probleem van 90° op de RA. Zelfde procedure als bij de EQ5 gevolgd en de parkeerpositie aangepast. Morgen opnieuw proberen.

Te ambitieus gaat eigenlijk ook over de keuze van de objecten. Omdat ik mijn database wil uitbreiden met nieuwe objecten, neem ik random objecten via Stellerium voor beide mounts. Mijn keuze valt daarom op NGC2403 en NGC1931. Toch blijk ik na de opnames toch wel de objecten te hebben onderschat en ze hebben beiden wel echt veel integratietijd nodig.

De linkse foto is de NGC2403 met de GSO 200f4 op de EQ6R Pro en MC585c.
Totaal 81x 3 min (4 h). Als ik eerst bijna geen object zie, ga ik even op Internet naar voorbeelden gaan kijken en blijkt dat dit een moeilijk object is dat zelf met de Hubble eigenlijk nog onduidelijk blijft. Bij mij is het blauw vooral groen, maar alle omstandigheden bekeken, eigenlijk toch niet zo slecht gelukt.

De rechtse foto is NGC1931 met de RC6 op de EQ5 waar ik een minder goede guidance had. Omdat ik daar wel met een SVbony OAG werk, blijkt de schade mee te vallen. Voor ik de AI tools voor noise reduction en background extractie los laat, heb ik eigenlijk geen enkele nevel. Om toch wat effect te krijgen, heb ik dus enorm moeten stretchen en was het verschil tussen achtergrond en nevel zeer klein. Dat levert meer ruis op, maar door meerdere malen een ruisonderdrukking te gebruiken, kan ik het wat opvangen.

Intussen heb ik ook eens tijd gemaakt van documenteren van oude foto’s. Deze zet ik bijna ongefilterd op de website om zo de evoluties te kunnen zien.
https://astronomy.kawanda.be/

Een mooi voorbeeld is mijn eerste en mijn meest recente Orion opname.
(2018 versus 2025)

Tijdens de minder mooie avonden (lees bewolkte) zijn verschillende clubleden hun skills of materiaal aan het bijsturen. Daar ik een gebruiker ben van Siril, volg ik vooral nieuwe ontwikkelingen op Siril en die gaan tegenwoordig zeer hard sinds er nu een script module werd toegevoegd. Hierdoor krijg je bijna wekelijks nieuwe mogelijkheden.

Recentelijk heb ik Green Swamp Software ontdekt evenals het Veralux Hypermetric script. De Green Swamp driver is een vervanger voor de EQMOD ASCOM voor Skywatcher/Orion mounts en biedt als grote voordeel een “Home” naast de “Park” positie en een 3D afbeelding van de stand van je mount. Die Home is voor mij zeer handig omdat ik mijn telescoop horizontaal laat parkeren maar ik normaal altijd een sessie start met een automatische focus in de richting van polaris. Een tweede positie is dus handig. Daarnaast kan je ook makkelijk visueel zien hoe je telescoop gericht staat en een meridian flip forceren. Dat is best handig en vervangt de typische webcam gericht op de mount.
Wegens de installatie van de Green Swamp, doe ik toch een testopname ondanks de slechte voorspellingen.

Een recente toevoeging aan Siril is het stretching script “Veralux Hypermetric” dat ook voor PI (PixInsight) beschikbaar is. Dit script zorgt ervoor dat je zonder veel moeite een foto kan laten stretchen zonder enige ervaring en dit met 1 klik. Hierbij is het script vooral in staat om de kleurinformatie maximaal te benutten.

Hieronder zie je links een opname van de orion nevel die ik manueel heb gestretched. Dat neemt ongeveer een 20 minuten in beslag. Rechts zie je de Veralux Hypermetric versie die ik met 1 klik en minder dan 5 minuten heb aangemaakt. Er zit in de Veralux versie veel meer groen dan in de manuele versie, maar dat kan je natuurlijk nadien nog bijwerken. De verwerking is wel 4x sneller en vraagt geen enkele kennis.
De opname zelf is genomen op woe 17 december en is 30x 1 min lights. Dit met de 800f4 en 585c pro camera.

Na de opname van de orion, was de hemel nog helder genoeg om ook IC434 nog mee te pikken. Hierbij heb ik 1u opnames (60x 1 min) maar de seeing was al een stuk minder.

Sommige van jullie zullen al weten dat ik al een tijdje speel met het idee van de aankoop van een nieuwe mount omdat mijn RC6, of mijn SDQ72, of mijn C8 of mijn ED100 toch ook iets meer sterrenlicht zouden mogen zien naast de vaste GSO 200f4. Ik heb nog de NEQ5 Synscan naast een gemotoriseerde EQ5 en de LXD75, maar al deze monteren zitten op hun limiet voor astrofotografie wegens de 6~7 kg aangeraden maximale load.

Als ik de RC6 met reducer (0.67x) met een lichte SVbony 585c (SV705c) en met filterlade evenals de Gemini focusmotor en een Orion volgcamera met ZWO 120mini op de EQ5 zet, dan zijn mijn pdh2 afwijkingen ruim tussen de 1.5 en 2″ of 0.5px. Als je deze waardes echter in de astronomy tools calculator smijt, dan krijg je volgende opmerking:
“The ideal pixel size for OK Seeing (2-4″ FWHM) seeing is: 0.67 – 2” / pixel. This combination leads to slight over-sampling. Will require a good mount and careful guiding.“

Zit ik dus met het laatste puntje in problemen. Ik heb geen careful guiding……
Na heel wat lezen en denken over hoe ik dit technisch probleem kan opvangen met minimale investering, kom ik tot volgende conclusies:

• Aankoop van een CCD camera met groter sensor (533MC of zelf 2600MC)
  Geschatte investering: 800~1500 EUR en de camera is zwaarder dus met de EQ5?
• Aankoop van een harmonic drive type Skywatcher 150i
  Geschatte investering: 2500 ~2800 EUR
• Proberen mijn EQ5 zo aan te sturen dat hij op zijn limieten toch voldoende guidance heeft

Voor dat laatste (betere guidance), heb ik al van alles geprobeerd van een langere guidescope, tot andere guidecamera tot betere polar alignment etc maar nooit betere resultaten gekregen. Toch begon ik me af te vragen of dat OAG (Off Access Guider) gedoe misschien een uitweg zou betekenen. Minder topzwaar, meer focal lengte en ook geen flex op de guidecamera. Nadat ik van een clublid een OAG heb geleend, zie ik toch wel verschillende uitdagingen. Je hebt de dikte van de OAG, de bevestiging van de volgcamera, de omvang van het prisma etc. Ik laat het nog even bezinken.

Dit tot ik onderstaande opmerk:

De allernieuwste OAG van SVbony aan 50% korting en wegens lancering ook nog een gratis SVBony 2″ UV/IR cut filter erbij ter waarde van 36.86 EUR !
Toch bekijk ik de OAG nog een extra keer want hij lijkt me geen schroefdraad te hebben aan de kant van de camera. Omdat de website aangeeft dat de OAG met de filterlade SV226 samen werkt (die ik al heb), lijkt me dit een deal die ik niet kan laten liggen.

Toch laat ik me vangen in de details. De SV226 lade die ik heb, is blijkbaar een oudere versie en de nieuwe SV226 is voorzien van voorgeboorde gaten met M3 draad. Daar ik de oude versie heb, heb ik dus enkel schroefdraad en niet deze gaten en zijn die nu net noodzakelijk om de lade op de OAG te kunnen vijzen ! Grommel en gevloek met een mail naar SVbony of er een adaptor bestaat.

Omdat we maar beperkte opklaringen krijgen, ga ik voor de harde aanpak. Ik neem een boormachine en een draadtap en zorg zelf voor 3 mm gaten in de filterlade. Alles op elkaar vijzen en we zijn klaar. Omdat je alles op elkaar vijst, heb ik een hoek van ongeveer 10° tussen de CCD en het prisma. Doordat ik met een 585c werk, is dat echter geen probleem en zit het grote prisma niet in de weg. Een APS-C CCD was misschien minder vergevensgezind geweest.

Bij de montage op de telescoop, heb ik nog een uitdaging om de volgcamera ook scherp te krijgen. De ZWO 120mini moet ik werkelijk helemaal in de helical focuser zetten. Een camera met korte neus, zou dus niet werken.

Intussen hebben we opklaringen en kan ik polar alignment uitvoeren en de testen starten. Wegens de korte opklaringen, kan ik maar maximaal 1 uur opnames doen maar…..

Alhoewel ik in PHD2 calibratie problemen heb, kan ik toch nog gedurende 30 minuten PHD2 gebruiken en ik zie dat mijn afwijking onder de 1″ blijft. Halvering dus. Dat is een succes voor deze mount ! Missie geslaagd. PHD2 moet wel nog mijn harmonische afwijking opnieuw aanleren, dus zal enkel nog verbeteren.

Met maar 14 opnames van 2 minuten (of dus 30 min in totaal) kan ik van de M81 niet veel meer maken dan ingesloten. Let niet teveel op de stofbollen. Geen flats genomen wegens pure testsessie en daarom zie je de vele stofbollen en zelf een heuse dikke worm in de nevel. 😉

Vandaag wil ik het eens hebben over een voor mij terugkerend probleem, namelijk de meridian flip en de gevolgen op de stacking van mijn opnames

Wat is een meridian flip (eenvoudig versie)?
Zoals je wel weet roteert de aarde rond zijn as over een tijd van 24u. Door deze rotatie gaan sterren dus bewegen rond een as die van de zuidpool naar de noordpool loopt. Deze as loopt ongeveer door de noord ster (Polaris), waardoor het lijkt dat alle sterren rond de noord ster draaien. Als we dus een fototoestel naar de hemel richten en een sluitertijd van enkele minuten gebruiken, krijgen we onderstaande effect. Sterren worden streepjes.

Om dit op te vangen, maken we gebruik van motoren op het statief/montering om deze roatie tegen te gaan. Daarom gaan we op een equatoriale montering de telescoop tegen de klok in laten draaien (RA). Nu kan het zo zijn dat de telescoop op een bepaald moment gaat botsen tegen het statief en daarom doen we een “meridian flip” waarbij we de montering 180° gaan roteren in de richting van de klok om zo de telescoop weer veilig te laten roteren. Deze “meridian flip” gaat echter ervoor zorgen dat er wat verschuiving zit in de opnames. Als we dan alle foto’s op elkaar gaan leggen, dan krijgen we een effect zoals hieronder waarbij we verschillende ruis/signaal en licht kunnen krijgen. Dit zeker indien we opnames hebben over verschillende uren of verschillende dagen.

Hoe gaan we dit nu opvangen? (extra tips welkom)
In een ideale wereld kan je na een “meridian flip” een nieuwe platesolve uitvoeren waarbij voor en na zo perfect mogelijk overlappen zodat je weinig randjes krijgt. Mijn ervaring is dat dit door vele redenen, zeer moeilijk te bereiken is. Daarom volgende tips.

Ik behandel dit probleem op 3 manieren:
– Wegknippen: We gaan deze randjes wegknippen. Hierdoor verliezen we natuurlijk heel wat informatie.
– Software: Als het verschil niet te groot is, dan kan je met DBE (Dynamic Background Extraction) heel wat bereiken. Hierbij gaat de software gemiddeldes berekenen van de background en dan verschillen uitvlakken. In bovenstaande geval gaat dit niet meer lukken.
– Dubbele stacking: Hierbij ga je dus de foto’s voor en na de merdian flip onafhankelijk van elkaar stacken. Je krijgt dan 2 master stacks. Op elk van de stacks kan je al DBE loslaten waardoor beide stacks al wat benaderen. Nu ga je de twee stacks nog eens laten stacken in software. De software zal de verschillen grotendeels opvangen via “normalisatie”. Het resultaat is zeker niet perfect maar veel beter dan hierboven.

Het resultaat van de dubbele stacking kan je hieronder vinden. Een beetje donkere opname van een stukje IC1848. 180 opnames van 3 min of dus bijna 9 uur.
Bewerking in Siril en Gimp (dus gratis opensource tools)

Ik hoop dat dit ook andere kan helpen deze problemen op te vangen.

Tijdens de vergaderingen wordt de ZWO Seestar regelmatig aangehaald als een snelle grab-to-go telescoop met als leuk extra de ongelooflijk actieve software ontwikkeling waardoor je wel elke 3 maand iets nieuw kan proberen.
De laatste ontwikkeling is zo geniaal als eenvoudig. Als je een registratie hebt op de community van Seestar, dan kan je nu ook je Seestar bedienen vanop afstand zonder de nood aan een VPN of een direct netwerk. Je ziet dan ook de Seestar meer en meer verschijnen als een volledig geautomatiseerde telescoop die je kan installeren in een remote observatorium.
Zie ook hier: https://youtu.be/oicvkaRVYLM?si=TK5SXYD5ihLP2G4X

Toch wil ik het eigenlijk niet daarover hebben, maar eerder over het ongelooflijk gemakkelijk instellen van de Seestar op equatoriale modus zonder veel extra materiaal.
In de vergadering hoor ik soms de opmerking dat je een voetje nodig hebt zoals hieronder.

Ik heb deze ook (gekocht voor mijn Skywatcher AZ-GTI) maar gebuik die niet want ik vind dit teveel prutsen met de instelvijzen en de hendels. Alles zit gewoon in de weg of is moeilijk bereikbaar als de Seestar op de mount staat.

Mijn oplossing is daarom gewoon een ball head op een stevige mount zoals hieronder.

Het statief is een Monfrotto 290 xtra die tot 10 kg kan dragen (5 kg met veiligheidsmarge) en de ball head Sirui G-20KX (heeft een frictie knop) die tot 20 kg kan ondersteunen dus een Seestar 50 van 3 kg is geen probleem. Het instellen is werkelijk 15 seconden waarbij ik de ball head zo instel dat het open gedeelte (midden foto) en de poot naar het noorden staan (poot onder de opening zodat bij kantelen het statief stabiel blijft).
Op de tablet/GSM krijg je eerst instructies om de Seestar onder 51° te zetten. Dat is met die frictieknop zeer snel en makkelijk te doen. Dan ga je naar de tweede stap in de alignment en ga je enkel nog de horizontale rotatie wat moeten bijstellen. Hieronder een screenshot van gisterenavond na minder dan 15 seconden instellen. Het is niet perfect (zie de 0.6°) maar voor een 250F5 telescoop is dat ruim voldoende. Het statief is zeer compact en gebruik ik ook voor andere doelen.

Hieronder kan je een foto’s zien van een mislukte opname C22 (zou niet weten wat de Seestar in focus had ipv C22) maar waarbij je kan zien dat de sterren perfect rond zijn. Dit zijn 104 subs van 60 seconden.
Origineel + aberratie quadrant.

Omdat het toch een zeldzaamheid is geworden om nog eens een opname te starten, heb ik ook mijn GSO200f4 met de 585pro op IC5146 gezet. De opname heb ik moeten stoppen vanaf 23u omdat er wolken voorspeld waren maar ik heb 65 opnames van 3 min of een goede 3 uur opname. Het is zeker geen topper van opnames maar toch wel leuk om nog eens iets te kunnen delen.

Gisterenavond kijk ik buiten en zie ik sterren. Snel even https://clearoutside.com/ checken en inderdaad, de nacht blijft open met een maan <15%.

Snel het dak openschuiven van mijn observatorium en NiNA starten. Voor het kiezen van een object, ga ik snel kijken op https://telescopius.com/. Ik zoek naar een object dat ik nog niet veel heb geprobeerd. IC5070 of Pelican Nebula. Alhoewel ik de nevel onmogelijk volledig in beeld kan krijgen, kan ik wel de nek in beeld brengen.

De settings van NiNA neem ik gewoon uit een template van 3 min/light met met refocus elke 5 frames en dithering.

Na een nachtje laten draaien, blijk ik 73 opnames te hebben dus een goede 3.5 uur opname. De bewerking hou ik simpel met Siril. Stacking, deconvolutie met Cosmic Clarity, background extractie met GraXpert en noise reduction in Gimp. Wat stretching in Siril met de nieuwe “Generic Hyperbolic Stretch Transformation” en bewerking is afgerond. Ik zou nog iets meer kunnen nabewerken, maar less is more. 😉

Mijn oude EQ5N heeft nog nooit goede guidance waardes gehad. Hierdoor heb ik typische een zeer hoge uitval van opnames. Omdat ik al een tijdje twijfel tussen vervangen van deze EQ5 (of mijn tweede EQ5 ombouwen met de motoren van de eerste) met een harmonic drive systeem, geeft ik mijn Skywatcher EQ5N een laatste poging.

Hieronder kan je de verbeteringen zien die ik heb geboekt. De bedoeling is om met de EQ5 onder de 1″ te geraken, wat voor een wormwiel EQ5 niet slecht is. De EQ6R pro met riem gaat hier ruim onder.

• poging 1: Total: 1.42″ (0.35 px)
• poging 2: Total: 1.05″ (0.26 px)
• Poging 3: Total: 0.88″ (0.22 px)  < Nu

Ook op de harmonische fout heb ik enorme stappen vooruit genomen:

• poging 1: Harmonische op 600sec met fout 11″
• poging 1: Harmonische op 600sec met fout 4″
• poging 1: Harmonische op 600sec met fout 2.1″ < Dit kan de software normaal makkelijk opvangen

Technisch: Wat zijn de stappen die ik ondernomen heb?

De RA (ronddraaiend gedeelte incl contra gewichten) en de DEC (de kop zelf) zijn eigenlijk identiek opgebouwd. 

1. Verwijder de motor door de bout (4) hieronder los te draaien.  Deze zit bij de DEC makkelijk zichtbaar, bij de RA moet je de tilt van de mount aanpassen zodat de kop bijna horizontaal staat.  Dan zie je gat met een bout.
2. Nu verwijder je de twee bouten (1) en twee bouten (3).
   De (3) bouten dienen om het wormwiel op het chassis te klemmen in hoogte, de (1) bouten om het wormwiel tegen de tanden van de as te duwen.
   Inbus (2) dient dan weer om het wormwiel weg te duwen van de tanden van de as.
3. Het wormwiel heeft langs de linkse zijde foto (en ook volgende foto van moer) een buiten en binnen moer.  Met de binnenste zet je de spanning op het wormwiel en met de buitenste zet je dan alles weer vast.
   
   Hoe afstellen?
   Je draait het wormwiel rond.  Dit moet zeer los kunnen ronddraaien (was bij mij schokkerig).  Indien niet vrij ronddraaien, dan de binnenste moer iets losser zetten.  Let er wel op dat de as zelf niet horizontaal kan bewegen
   in zijn behuizing.  Als je de binnenste te los zet, dan kan je worm van links naar rechts bewegen. 
   Dat was ook op mijn andere EQ5 en LXD75 het probleem.  Als je de kop van de montering draaide naar links of rechts, zag je het tandwiel op de worm-as lichtjes naar binnen en buiten bewegen.
   
   
4. Wormwiel behuizing terugzetten en de bouten (3) vingervast zetten.  Deze zeker niet te vast want anders werken bouten (2) niet meer.  De Bouten (3) gaan zelf meer klemmen bij aandraaien (1).
5. Nu komt de echte tuning van de backlash.
   
   Hoe afstellen?
   Draai bouten (1) los en draai dan inbus (2) iets dieper en draai bouten (1) weer vast (iets meer dan vingervast).   Draai dat het wormwiel (via tandwiel) in beide richtingen.  Als je voelt dat het wormwiel geen tegenstand heeft in een
   kleine zone voor de telescoopvoet begint te bewegen, dan hebben we backlash of zit wormwiel niet dicht genoeg bij tanden van de as.  Indien zo, draai bouten (1) weer los en draai inbus (2) iets uit.  Hierdoor ga je dus bij opspannen van
   bouten (1) toelaten dat het wormwiel dichten op de tanden van de as zitten.  Terug bouten (1) vastdraaien en heb je nog speling?  Dit herhalen tot je bijna geen speling meer hebt MAAR ook niet teveel inbus (2) uitdraaien want dan ga
   je voelen dat roteren van het wormwiel lastiger wordt.  Dit krijg je wanneer wormwiel klemt op tanden van de as.  Dit is wanneer je die harmonische fout krijgt want als je teveel klemt en de tanden zijn niet altijd perfect even hoog, dan
   krijg je bij elke rotatie van het wormwiel een moment waarop ineens alles stroever wordt.  (wat ik dus duidelijk had bij poging 1 en 2).
   
   
6. Terugzetten van de motor.
   
   Hoe afstellen?
   Via bout (4) ga je de motor terugzetten.  Hierbij moet je ervoor zorgen dat de motor mooi parallel aan de mount op zijn voet staat en zijn tandwiel mooi op het tandwiel van wormwiel rust.  Gewoon contact, niet spannen.
   Bij een EQ5, zal je zien dat je op de motor een dubbel tandwiel hebt (zie ook foto).  Zorg er steeds voor dat het tandwiel van het wormwiel mooi draait op het kleinste tandwiel MAAR zorg er ook voor dat er een kleine ruimte
   blijft tussen het tandwiel wormwiel en het tweede tandwiel van de motor.  Indien niet, dan kan bij rotatie het tandwiel van wormwiel slepen tegen het tweede grote tandwiel van de motor.
   
   
7. Nu is alles afgesteld en kan je best met de remote of Kstars/NiNA eens de motoren een rondje laten draaien.  Het geluid moet constant blijven.  Geen dalen en pieken.  Indien ok, dan testen op de sterren.
   

Diavoorstelling